Sığorta yalnız hüquqi öhdəlik deyil, həm də ailə büdcəsinin və maliyyə sabitliyinin qorunmasında mühüm rol oynayan alətlərdən biridir. Azərbaycanda son illər sığorta bazarında rəqəmsallaşma sürətlənsə də, vətəndaşların sığorta məhsulları barədə məlumatlılığının artırılması və düzgün seçim etməsi hələ də aktual məsələlərdən biri olaraq qalır.
Sığortalı Azərbaycan bu mövzular ətrafında sığorta eksperti İlkin Məmmədkərimov ilə söhbətləşib. Müsahibədə Azərbaycanın sığorta bazarının mövcud vəziyyəti, vətəndaşların ən çox yol verdiyi səhvlər, sığorta ödənişləri və ailələrin maliyyə təhlükəsizliyi ilə bağlı vacib məqamlar müzakirə olunub.
“Azərbaycanda sığorta bazarı inkişaf yolundadır”
-Azərbaycanda sığorta bazarının hazırkı vəziyyətini necə qiymətləndirirsiniz? Son illərdə hansı dəyişikliklər baş verib?
İlkin Məmmədkərimov: Azərbaycanda sığorta bazarı son illərdə inkişaf mərhələsindədir. Rəqəmsallaşmanın artması, elektron xidmətlərin genişlənməsi və sığorta məhsullarının çeşidinin çoxalması bazarın inkişafına müsbət təsir göstərib. Xüsusilə icbari sığorta növlərində vətəndaşların məlumatlılığı artıb, lakin könüllü sığorta məhsullarına marağın daha da artırılmasına ehtiyac var.
Vətəndaşların ən çox yol verdiyi səhvlər
-Sığorta alarkən vətəndaşların ən çox etdiyi səhvlər hansılardır?
İlkin Məmmədkərimov: Ən çox rast gəlinən səhv müqavilənin şərtlərini tam oxumadan imzalamaqdır. Bəzi vətəndaşlar yalnız sığorta haqqının məbləğinə diqqət yetirir, əhatə dairəsini, istisna halları və ödəniş şərtlərini nəzərdən keçirmirlər. Bu isə sonradan narazılıqlara səbəb olur.
Müqavilədə diqqətdən kənarda qalmamalı məqamlar
-Sığorta müqaviləsində mütləq oxunmalı olan bəndlər hansılardır?
İlkin Məmmədkərimov: Müqavilədə sığorta hadisələrinin siyahısı, istisna hallar, ödəniş limitləri, müqavilənin qüvvədə olma müddəti və tərəflərin hüquq və öhdəlikləri xüsusi diqqətlə oxunmalıdır. Bu məlumatlar gələcəkdə yarana biləcək anlaşılmazlıqların qarşısını alır.
Sığorta şirkəti hansı hallarda ödənişdən imtina edə bilər?
-Sığorta şirkətləri hansı hallarda ödəniş etməkdən imtina edə bilər?
İlkin Məmmədkərimov: Sığortalı şəxs müqavilə şərtlərini pozduqda, hadisə barədə vaxtında məlumat vermədikdə, bilərəkdən yanlış məlumat təqdim etdikdə və ya hadisə müqavilədə göstərilən istisna hallara aid olduqda sığorta şirkəti ödənişdən imtina edə bilər.
İcbari və könüllü sığorta arasındakı fərqlər
-İcbari və könüllü sığorta arasında əsas fərqlər nələrdir?
İlkin Məmmədkərimov: İcbari sığorta qanunvericiliyin tələb etdiyi və alınması məcburi olan sığorta növüdür. Könüllü sığorta isə vətəndaşın öz seçimi əsasında əldə etdiyi əlavə təminat vasitəsidir. Könüllü sığorta daha geniş riskləri əhatə edə bilər.
Avtomobil sahiblərinin bilməli olduğu əsas qaydalar
-Avtomobil sahiblərinin bilməli olduğu ən vacib sığorta qaydaları hansılardır?
İlkin Məmmədkərimov: Hər bir avtomobil sahibi icbari sığortasının qüvvədə olmasına diqqət etməli, qəza baş verdikdə hadisəni düzgün sənədləşdirməli və sığorta şirkətinə vaxtında məlumat verməlidir. Həmçinin müqavilədə nəzərdə tutulan şərtləri əvvəlcədən bilməsi vacibdir.
Həyat və sağlamlıq sığortasının ailə büdcəsinə təsiri
-Həyat və sağlamlıq sığortası ailələrin maliyyə təhlükəsizliyinə necə təsir edir?
İlkin Məmmədkərimov: Bu sığorta növləri gözlənilməz hadisələr zamanı ailənin maliyyə yükünü azaltmağa kömək edir. Xəstəlik, əmək qabiliyyətinin itirilməsi və ya digər risklər zamanı maliyyə dəstəyi ailənin sosial rifahının qorunmasına xidmət edir.
Sığorta hadisələrinin vaxtında bildirilməsi niyə vacibdir?
-Son illərdə rastlaşdığınız ən maraqlı və ya qeyri-adi sığorta hadisəsi hansı olub?
İlkin Məmmədkərimov: Praktikada müxtəlif maraqlı hadisələrə rast gəlinir. Bəzən vətəndaşlar kiçik məbləğ hesab etdikləri zərərlər üçün müraciət etməsələr də, sonradan həmin zərərlərin daha ciddi problemlərə səbəb olduğu ortaya çıxır. Bu da sığorta hadisələrinin vaxtında qeydə alınmasının vacibliyini göstərir.
Hər kəsin bilməli olduğu vacib sığorta həqiqəti
-Bu gün hər bir vətəndaşın bilməli olduğu, amma çoxlarının bilmədiyi bir sığorta faktı nədir?
İlkin Məmmədkərimov: Bir çox insanlar sığortanı yalnız qəza və ya zərər baş verdikdən sonra xatırlayır. Halbuki sığortanın əsas məqsədi risklərin əvvəlcədən idarə olunması və maliyyə təhlükəsizliyinin təmin edilməsidir.
Məhdud büdcə ilə hansı sığortaya üstünlük verilməlidir?
-Əgər bir ailənin büdcəsi məhduddursa, ilk növbədə hansı sığorta növünü almağı tövsiyə edərdiniz və niyə?
İlkin Məmmədkərimov: Məhdud büdcə şəraitində ilk növbədə sağlamlıq və ya həyat sığortasına üstünlük vermək məqsədəuyğun hesab edilə bilər. Çünki gözlənilməz sağlamlıq problemləri və ya digər risklər ailə büdcəsinə ən böyük maliyyə yükünü yaradan amillərdən biridir. Bu növ sığortalar ailənin maliyyə sabitliyinin qorunmasına kömək edir.
Sığorta maarifləndirilməsi maliyyə dayanıqlığının əsas elementlərindən biridir
Müsahibədən göründüyü kimi, sığorta yalnız qanunvericiliyin tələb etdiyi bir öhdəlik deyil, həm də risklərin əvvəlcədən idarə olunmasına xidmət edən maliyyə təhlükəsizliyi alətidir. Ekspertin fikrincə, vətəndaşların sığorta məhsulları barədə məlumatlılığının artırılması, müqavilə şərtlərinin diqqətlə öyrənilməsi və ehtiyaclara uyğun sığorta seçimlərinin edilməsi həm fərdi, həm də ailə büdcəsinin qorunması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Müəllif Hüquqları:
Sığortalı Azərbaycan – “Sigorta Medya” nəşridir. Bütün hüquqlar qorunur. Platformamız vasitəsilə fərdi sığorta və korporativ sığorta növləri (həyat sığortası, könüllü pensiya sığortası) haqqında ən son xəbərləri izləyə bilərsiniz. Regionun sığorta gündəmi üçün Sigorta Medya Türkiye səhifəsini də ziyarət edə bilərsiniz.
